Hạ Canxi máu ở mèo

8200

Hạ canxi máu ở mèo

Thuật ngữ “ hạ canxi máu” là chỉ tình trạng mức canxi thấp bất thường trong máu. Khoáng chất này giữ vai trò quan trọng trong trong các chức năng cần thiết của cơ thể như hình thành nên xương và răng, đông máu, sản sinh ra sữa, co cơ, tim co bóp bơm máu, thị lực và quá trình chuyển hóa của hocmon và enzyme. Do vậy, việc thiếu hụt canxi là tình trạng nghiêm trọng cần phải được điều trị kịp thời.

Triệu chứng

Các triệu chứng khác nhau phụ thuộc vào nguyên nhân chính và mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Tuy nhiên, một vài triệu chứng thông thường như sau:

  • Cơ giật và run rẩy
  • Dáng đi cứng nhắc, không uyển chuyển.
  • Thở hổn hển
  • Chà xát/ dụi mật vào vật xung quanh
  • Nôn ói
  • Chán ăn
  • Sốt
  • Ốm yếu

Đối với những trường hợp hạ canxi máu nhẹ, không có triệu chứng nào có thể quan sát được cho đến khi tổng lượng canxi máu giảm xuống dưới mức bình thường (6.7mg/ dL).

Nguyên nhân

Albumin là một loại protein được tìm thấy trong máu; lượng canxi trong huyết thanh bằng tổng của một phần lớn canxi liên kết với albumin và canxi tự do. Nếu lượng albumin giảm ( Hạ albumin trong máu) bởi do một số vấn đề hoặc bệnh, nó cũng sẽ ảnh hưởng đến tổng lượng canxi trong máu. Mặc dù nó chiếm hơn 50% trường hợp hạ canxi máu, nhưng nồng độ canxi thấp là nguyên nhân gây ra hạ albumin trong máu thường không liên quan đến bất kể triệu chứng nào.

Hạ canxi máu có thể có nguyên nhân do

  • Suy thận (cấp tính hoặc mãn tính)
  • Khả năng hấp thụ canxi trong ruột kém
  • Nhiễm kiềm tình trạng dịch trong cơ thể có dư lượng kiềm lớn.
  • Suy tuyến cận giáp (bài tiết hóc môn tuyến cận giáp không đủ dẫn đến lượng canxi trong máu thấp bất thường
  • Suy tuyến cận giáp thứ phát do phẫu thuật cắt bỏ tuyến giáp (phẫu thuật tuyến giáp)
  • Bệnh cường giáp thứ cấp do dinh dưỡng
  • Nhiễm độc Oxalat (có ở cây huệ tây, cây thuộc họ ráy)
  • Hạ magie máu (mức magie trong máu thấp)
  • Viêm tụy cấp (viêm tuyến tụy)
  • Bệnh còi xương (giai đoạn đầu của căn bệnh nguyên do bởi thiếu hụt vitamin D và ánh sáng mặt trời cùng với suy giảm sự trao đổi chất của canxi và phốt pho)
  • Sản giật (hội chứng thần kinh lâm sàng đặc trưng là chứng co rút cơ bắp và chuột rút, co giật; liên quan tới thiếu hụt canxi (suy tuyến cận giáp) hoặc vitamin hoặc nhiễm kiềm.
  • Thuốc xổ chứ phốt pho, dùng cho trường hợp mèo bị táo bón nặng.
  • Nhiễm độc muối axit citric đối với những con mèo thường xuyên phải truyền máu do mắc các vấn đề về sức khỏe khác.

Chẩn đoán

Có nhiều trường hợp các xét nghiệm trong phòng thí nghiệm đưa ra kết quả là chú mèo của bạn mắc bệnh hạ canxi máu nhưng sự thực thì không phải như vậy. Để xác minh được điều này, bạn cần phải cung cấp cho bác sỹ thú y bệnh sử chi tiết chú mèo của bạn, các triệu chứng khởi phát, các triệu chứng mang tính bản chất, cũng như các sự cố có thể dẫn đến tình trạng này. Bác sỹ thú y sẽ tiến hành kiểm tra sức khỏe toàn diện nhằm đánh giá toàn bộ các hệ thống, cơ quan trong cơ thể nhằm đưa ra đánh giá tổng quát về sức khỏe của chú mèo. Các xét nghiệm định kỳ bao gồm công thức máu tổng quát, bảng phân tích thành phần sinh hóa, và phân tích nước tiểu sẽ cung cấp những thông tin giá trị về mức canxi trong máu và các thông tin về những nguyên nhân có khả năng gây ra tình trạng hạ canxi máu ở mèo.

Nếu suy thận là nguyên nhân dẫn đến tình trạng hạ canxi máu, thì xét nghiệm máu tổng quát có thể đưa ra kết quả là chú mèo của bạn mắc bệnh thiếu máu với suy thận mãn tính. Thiếu máu cũng xuất hiện ở những con mèo bị chứng cường giáp thứ cấp do dinh dưỡng hoặc khả năng hấp thụ canxi ở đường ruột thấp.

Trong trường hợp nhiễm trùng hoặc viêm (như viêm tụy, số lượng tế bào bạch cầu tăng cao bất thường. Ở những con mèo bị viêm tụy, enzyme amylase và lipase cũng tăng cao nhanh chóng. Ở những con mèo có mức albumin thấp( hạ album ), bảng phân tích thành phần sinh hóa sẽ chỉ ra nồng độ albumin và những rối loạn canxi trong máu. Trong khi đó, nếu nhiễm kiềm là nguyên nhân gây ra hạ canxi máu, phân tích khí máu sẽ tiết lộ lượng khí carbon dioxit cao bất thường trong máu

Những con mèo bị mắc bệnh suy thận do độc tính của ethylene glycol hoặc oxalate có thể có lượng ure trong máú (BUN)và chất creatinin cao bất thường. Rối loạn phospho cũng là nguyên nhân phổ biến trong các nguyên nhân gây nên nồng độ canxi trong máu thấp và với những con mèo mắc bệnh về thận, nhiễm độc ehtylen glycol, oxalat, và suy tuyến cận giáp, bảng phân tích thành phần sinh hóa có thể cho kết quả là nồng độ phospho cao bất thường. Nồng độ phospho cao và chứng hạ canxi máu có thể được tìm thấy ở những con mèo phải sử dụng đến thuốc xổ có chứa phospho ví dụ như con mèo bị táo bón. Phân tích nước tiểu có thể tiết lộ nồng độ ure thấp bất thường và sự xuất hiện của gluco ở những con mèo bị mắc các vấn đề về thận hoặc nhiễm độc ethylene hoặc oxalat.

Để xác định xem liệu nồng độ canxi thấp có phải là nguyên nhân gây ra các triệu chứng hiện tại không, bác sẽ thú y sẽ yêu cầu tiến hành thêm các xét nghiệm khác để tìm nồng độ canxi ion hóa trong máu, một dạng hoạt động của canxi trong máu.Trong trường hợp nhiễm độc ethylene glycol, xét nghiệm ethylene glycol sẽ được tiến hành nhằm xác định độc tố trong máu. Bác sỹ thú y sẽ lấy một mẫu máu từ tĩnh mạch và sẽ mang đến phòng thí nghiệm để xác định mức độ ethylene glycol trong máu. Thông thường, nồng độ ethylene glycol sẽ bằng 0. Nếu phát hiện ra chú mèo của bạn bị suy tuyến cận giáp, các xét nghiệm chi tiết hơn sẽ được tiến hành nhằm đánh giá các chức năng của tuyến cận giáp.

Chụp X quang ổ bụng có thể cho thấy ở những con mèo bị mắc bệnh suy thận mãn tính nó thì thận của nó sẽ nhỏ hơn những con không mắc bệnh và những con con bị nhiễm độc ethylene glycol hoặc oxalate hoặc mắc bệnh suy thận cấp thì thận của nó sẽ to hơn ở những con bình thường. Trong khi những con bị suy cận giáp thứ cấp do dinh dưỡng có thể thấy mật độ xương thấp hơn khi chụp X quang xương.

Điều trị

Nói chung, có thể điều trị chứng hạ canxi máu bằng cách bổ sung canxi dưới sự giám sát chặt chẽ của bác sỹ thú y nhằm phòng ngừa tác dụng phụ liên quan đến việc quá tải canxi. Bác sỹ thú y cũng sẽ giám sát chặt chẽ các số liệu đo điện tâm đồ ( EKG) bời vì canxi có ảnh hưởng trực tiếp đến tim và sự thay đổi nồng độ canxi đáng kể trong máu cũng dẫn đến việc số liệu điện tâm đồ thay đổi bất thường.

Sau khi tiến hành biện pháp bổ sung canxi thông qua đường tiêm tĩnh mạch, bác sỹ thú y có thể sẽ tiếp tục bổ sung thêm canxi trong một thời gian kế tiếp nhằm ngăn ngừa tái phát. Ngoài ra, trong trường hợp bị hạ canxi máu nghiêm trọng, chú mèo của bạn có thể bị yêu cầu phải nằm viện để tiến hành theo dõi.

Chăm sóc

Trong trường hợp hạ canxi máu tạm thời, biện pháp bổ sung canxi trong giai đoạn đầu nói chung sẽ giải quyết được vấn đề. Tuy nhiên, nếu tình trạng hạ canxi máu là do các vấn đề nghiêm trọng khác liên quan đến sức khỏe gây ra thì sẽ cần được điều trị chuyên sâu hơn để ngăn ngừa các biến chứng khác có thể xảy sau này. Hạ canxi máu do dinh dưỡng và giai đoạn sinh sản ( sinh con) có thể sẽ cần thêm các biện pháp để giải quyết vấn đề này.

Ví dụ như nếu chú mèo của bạn bị chứng hạ canxi máu liên quan đến dinh dưỡng, bác sỹ thú y sẽ đưa ra các khuyến nghị liên quan đến việc lập một chế độ ăn mới cho nó. Trong khi những con mèo mẹ vừa sinh con đã bị tách ra khỏi đàn mèo con thì những con mèo con này sẽ cần được nuôi bộ cho đến khi tình trạng hạ canxi máu ở con mèo mẹ được giải quyết.